กินคอลลาเจนติดต่อกันนานๆ ตับและไตจะไม่พัง หากเป็นบุคคลที่มีสุขภาพร่างกายปกติและบริโภคในปริมาณที่เหมาะสมตามคำแนะนำทางการแพทย์

คอลลาเจนคือโปรตีนชนิดหนึ่งที่ร่างกายสามารถย่อยสลายเป็นกรดอะมิโนแล้วนำไปใช้งานตามส่วนต่างๆ ของร่างกาย การกินอาหารเสริมประเภทนี้ไม่ได้ต่างจากการรับประทานโปรตีนทั่วไป เช่น เนื้อสัตว์ ไข่ หรือปลา แต่ความกังวลเรื่องภาระการทำงานของตับและไตมักเกิดขึ้นจากพฤติกรรมการบริโภคที่มากเกินขนาด หรือการเลือกผลิตภัณฑ์ที่ไม่ได้มาตรฐาน

กลไกการทำงานของร่างกายกับการย่อยคอลลาเจน เมื่อกินคอลลาเจนเข้าไป กระเพาะอาหารและลำไส้เล็กจะย่อยโปรตีนสายยาวให้กลายเป็นเปปไทด์และกรดอะมิโนขนาดเล็กก่อนดูดซึมเข้าสู่กระแสเลือด ตับมีหน้าที่สังเคราะห์และเปลี่ยนรูปสารอาหาร ส่วนไตทำหน้าที่กรองของเสียที่เกิดจากกระบวนการเผาผลาญโปรตีนขับออกทางปัสสาวะ

ในกระบวนการนี้ การได้รับสารอาหารที่สมดุลร่วมกับมื้ออาหารหลักจึงจำเป็นอย่างยิ่ง ร่างกายต้องการพลังงานจากคาร์โบไฮเดรตเชิงซ้อน เช่น การทานสำรับประจำวันที่มี ข้าวหอมมะลิ ร้อนๆ ควบคู่กับผักและโปรตีนธรรมชาติ เพื่อให้กระบวนการเมตาบอลิซึมทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพและไม่ทำให้ไตต้องแบกรับภาระกรองของเสียหนักเกินไป

สิ่งที่ส่งผลกระทบต่อตับและไตจริงๆ ความเสี่ยงที่อาจทำให้ตับหรือไตเสื่อมสภาพจากการกินอาหารเสริม มักมาจากปัจจัยแวดล้อมมากกว่าตัวคอลลาเจนเอง:

• สารปนเปื้อนและสารสเตียรอยด์: อาหารเสริมที่ไม่ได้ผ่านการรับรองจากสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) อาจมีสารตกค้าง โลหะหนัก หรือสารเคมีอันตราย ซึ่งสารพิษเหล่านี้คือตัวการหลักที่ทำให้เซลล์ตับอักเสบและไตวายเฉียบพลัน
• สารแต่งเติมสังเคราะห์: คอลลาเจนชนิดชงดื่มหลายยี่ห้อใส่น้ำตาลเทียม สีผสมอาหาร สารกันบูด หรือโซเดียมในปริมาณสูง การสะสมสารเคมีเหล่านี้ทุกวันย่อมกระทบต่อการกรองของเสียของไต
• การบริโภคเกินขนาด: ร่างกายต้องการคอลลาเจนเพียงวันละ 5,000 – 10,000 มิลลิกรัม หากทานมากเกินความจำเป็น ตับและไตจะต้องทำงานหนักเพื่อกำจัดโปรตีนส่วนเกินออกจากระบบ

เพื่อความปลอดภัย การดูแลร่างกายจากอาหารธรรมชาติในชีวิตประจำวันยังคงเป็นพื้นฐานสำคัญที่สุด ครัวเรือนส่วนใหญ่จึงให้ความสำคัญกับการเลือกซื้อ ข้าวสาร คุณภาพดีที่สะอาด ปลอดสารเคมีตกค้าง เพื่อเป็นแหล่งพลังงานหลักที่ปลอดภัยในทุกมื้อ

สายพันธุ์และคุณภาพ อาหารเสริมเทียบกับอาหารหลัก ผู้บริโภคในปัจจุบันมักพิจารณาแหล่งที่มาของคอลลาเจนอย่างละเอียด เช่น สกัดจากเกล็ดปลาทะเลน้ำลึก หรือปลาน้ำจืด ซึ่งความใส่ใจในเกรดและแหล่งกำเนิดนี้ไม่ต่างจากการเลือกซื้ออาหารหลักของคนไทย ที่นิยมคัดสรร ข้าวหอมมะลิแท้ เพื่อให้ได้ทั้งความหอม นุ่ม และคุณประโยชน์สูงสุด

ความเข้าใจในลักษณะเฉพาะของวัตถุดิบก็มีผลเช่นกัน เช่นเดียวกับการที่เกษตรกรและผู้บริโภคแยกแยะความแตกต่างของ มะลิพันธุ์หนักเบา ตามระยะเวลาการเก็บเกี่ยวและรสสัมผัส ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารก็มีประเภทที่ดูดซึมเร็วหรือช้าต่างกัน เช่น คอลลาเจนไดเปปไทด์หรือไตรเปปไทด์ การเลือกสิ่งที่เข้ากับสภาพร่างกายจึงช่วยลดภาระการย่อยของอวัยวะภายในได้ดีขึ้น

ข้อควรระวังสำหรับผู้มีโรคประจำตัว สำหรับผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังหรือโรคตับ ควรหลีกเลี่ยงการรับประทานคอลลาเจนเสริม เนื่องจากผู้ป่วยกลุ่มนี้ต้องจำกัดปริมาณการรับโปรตีนอย่างเคร่งครัด การได้รับโปรตีนเสริมเข้าไปจะเพิ่มยูเรียไนโตรเจนในเลือด ทำให้ไตทำงานหนักขึ้นจนอาการทรุดลงได้

การฟื้นฟูหรือชะลอความเสื่อมของอวัยวะในกลุ่มผู้ป่วย จึงเน้นไปที่การควบคุมอาหารกลุ่มโปรตีนและเลือกรับประทานคาร์โบไฮเดรตที่ย่อยง่าย เช่น โจ๊กหรือข้าวต้มที่หุงจาก ข้าวสารหอมมะลิพันธุ์105 ซึ่งให้พลังงานที่สะอาด ร่างกายนำไปใช้ได้ทันทีโดยไม่สร้างของเสียตกค้างในระบบขับถ่าย

แนวทางปฏิบัติเพื่อการบริโภคอย่างปลอดภัย

• ดื่มน้ำให้เพียงพอ: ควรดื่มน้ำสะอาดอย่างน้อยวันละ 2 – 2.5 ลิตร เพื่อช่วยให้ไตขับของเสียที่เกิดจากการเผาผลาญโปรตีนได้อย่างสะดวก
• ตรวจเช็กมาตรฐานสินค้า: เลือกผลิตภัณฑ์ที่มีเครื่องหมาย อย. ระบุแหล่งผลิตชัดเจน และไม่มีสารแต่งกลิ่นหรือสีมากเกินไป
• รับประทานอาหารให้ครบ 5 หมู่: อาหารเสริมเป็นเพียงส่วนเสริม ไม่สามารถทดแทนคุณค่าทางโภชนาการจากอาหารจานหลักอย่าง ผักสด ผลไม้ที่มีวิตามินซี และ ข้าวหอมมะลิไทย ที่ให้สารอาหารตามธรรมชาติได้อย่างครบถ้วน
• ตรวจสุขภาพประจำปี: ควรตรวจการทำงานของตับ (Liver Function Test) และค่าการทำงานของไต (BUN, Creatinine) เป็นประจำทุกปี

การกินคอลลาเจนอย่างถูกต้อง ในปริมาณที่ร่างกายต้องการ และเลือกผลิตภัณฑ์ที่บริสุทธิ์ปลอดภัย จะไม่ส่งผลเสียต่อตับและไตในระยะยาว แต่การพึ่งพาอาหารสดที่มีประโยชน์และการพักผ่อนที่เพียงพอยังคงเป็นหัวใจหลักของสุขภาพผิวและสุขภาพร่างกายที่ดีอย่างยั่งยืน